Bu yazıyı, bize öğretilen ve bizi aldatan yalan dünyayla artık hatırlamadığımız gerçek dünya arasındaki farkı unutanlar, ölü taklidi yapanlar için yazıyorum.

Tayland'da 31 Temmuz 2011'de başlayan ağır sel sonucu ülke ekonomisinde büyük bir yıkım gerçekleşti. Kasım ayına kadar selden dolayı 602 kişi öldü. Selin yalnızca ülke ekonomisine olan zararı ise 5 milyar doların üzerinde. Olaydan dolayı insani kayıplar her ne kadar acı verici olsa da Dünya ekonomisiyle ilgili etkilerinden söz etmek istiyorum.

Hep diyoruz ya küresel (global) dünya, bakın küreselleşen dünya nasıl işliyor. Daha bebeklikten başlayarak tüketime alıştırılıyoruz. Sistem bizi böyle eğitiyor. Bunun sonucunda büyük bir hırçınlıkla teknoloji tüketimine açlık duyuyoruz. Kullandığımız aygıtların modası aldıktan birkaç ay sonra geçmiş oluyor.

Aygıt üretmek zordur çünkü birçok unsur barındırır. Hepimizin bilgisayarlarının içinde bulunan sabit disk (hard disk) aygıtını göz önüne alalım. İçerisinde katı dairesel bir disk, bir motor yardımıyla döndürülür. Dönen diskin üzerine manyetik olarak veriler dizilir ya da yine manyetik olarak önceden dizilmiş veriler okunur. Okunan ve yazılan verilerin bilgisayarın diğer bileşenleriyle haberleşmesi için bir arayüz devresi bulunur. Bu işlemler sırasında bir motor (içinde mıknatıs ve bobini saran teller bulunur), yüzlerce entegre, transistör ve dirençler (içlerinde silisyum gibi özel maddeler ve kristaller bulunur) ve bakır plakalar kullanılır. Bu bileşenlerin üretimini ucuza getirmek için hemen hemen tüm elektronik şirketleri fabrikalarını Çin, Tayvan, Tayland, Kore gibi ülkelerde kurmuştur. Hatta bazı bileşenleri tüm büyük ve rakip firmalar aynı fabrikada yaptırmaktadır. Tıpkı hard disk motorlarında ve kamera sensörlerinde olduğu gibi.

Dünya genelindeki hard disk üretiminde kullanılan motorların yüzde 70'i Tayland'daki aynı fabrikada üretilmektedir. Daha doğrusu birkaç ay öncesine kadar böyleydi. Çünkü fabrikalar 2 metrenin üzerinde su altında kaldı. İşçiler fabrikaları kayıklarla terketti. Hard disk üreten şirketler de motor üretilemediği için fabrikalarının kepenklerini kapattılar.

Şu anda çoğu şirket hard disk satışı yapamıyor. Dolayısıyla bilgisayarın en önemli bileşenlerinden biri olduğu için bilgisayar satışları da sekteye uğradı. Stoktaki hard disk ve kameralar olması gereken fiyatlarının 4 katına kadar çıktılar. Hard diskler yalnızca kişisel bilgisayarlarımızın değil, her gün kullanmaya alıştığımız hizmetlerin de yapı taşını oluşturuyor. Girdiğimiz tüm örütbağ sayfalarının sunucularında verilerin saklanması için hard diskler kullanılıyor. Verilerin büyüklüğü arttıkça yenilerini almak ve eskilerini değiştirmek gerekiyor.

Sel olayından sonra mutlaka bu sorun telafi edilecek. Peki olmadığını düşünün. Bir gün Facebook'a girdiğinizde üzgünüz ama görsellerinizi yükleyecek yerimiz kalmadı uyarısını göreceğinizi hayal edin.

Bir gün Dünya'da arabanıza dolduracak benzinin kalmadığını, elektriğin ve suyun tükendiğini, artık evlerinizi aydınlatamadığınızı düşünün...

Biz küresel ısınma, karbon gazı emisyonu gibi gibi gerçekleri gözardı ederken...

... soluyacak nefesinizin kalmadığını düşünün!

Hatırlayın ve hatırlatın!

Saygılarımla.

Amazon'un internet bilgi ve istatistik şirketi Alexa, ücretsiz olarak dağıttığı internet tarayıcıları için tasarlanmış araç çubuğu sayesinde kullanıcılarının internet aktiviteleri hakkında veri toplayarak istatistikler oluşturuyor. Alexa.com adresinden de bazıları paylaşılan bu veriler ve sıralamalar çoğu kişi için çok fazla şey ifade edebiliyor. Bazı reklam şirketlerinin bu sıralamalara göre yayıncı seçtiklerine ve bazı yatırımcıların da internet sitelerine değer biçerken bu verileri de göz önünde bulundurduklarına şahit oluyoruz. Çoğu kişi bu verilerin güvenirliğine çok fazla inandığı için vaktinin çoğunu burada harcıyor. Aklıma geldiği için araştırmak istedim: "Acaba Inube.com ziyaretçilerinin yüzde kaçı Alexa araç çubuğunu kullanıyor?". En güvenilir olan birinci elden kendi istatistiklerimize göre çıkan sonuç ziyaretçilerimizin sadece yüzde 0.36'sının yani yaklaşık 1000 kişiden 3'ünün Alexa araç çubuğunu kullandığını ortaya koyuyor. Bazı internet sitelerinin Alexa sıralamalarında kendilerini yukarılara taşımak için kullanıcılarını Alexa araç çubuğunu kullanmaya teşvik ettiklerini ve çoğu sitenin ziyaretçi profilinin Alexa araç çubuğunu kullanma oranlarının birbirleriyle uyuşmasının garanti edilemeyeceğini düşünürsek bu verilerin aslında pek de güvenilir olmadığı sonucuna varabiliriz. Mutlaka bazı firmalar ya da kişiler, "yine de bu veriler bizim için bir şeyler ifade ediyor" diyebilirler. Tüm görüşlere saygı duyarım. Ancak hem şahsım hem de yönettiğim şirketim adına herhangi bir şekilde Alexa ya da ona benzer dışarıdan global araştırma yapan istatistik kurumlarının verilerini dikkate almadığımı belirtmek isterim.